Mary Pickford: Ikona Kina Niemego, Producentka, Przedsiębiorczyni

2

Mary Pickford, urodzona jako Gladys Louise Smith 8 kwietnia 1892 roku w Toronto w Kanadzie, była jedną z najwybitniejszych i najbardziej wpływowych postaci w historii kina. Znana na całym świecie jako „Królowa Kinematografii” i „Ulubienica Ameryki”, przez dekady kształtowała oblicze Hollywood, zdobywając serca milionów widzów i budując potężne imperium. Jej niezwykła kariera, obejmująca zarówno okres kina niemego, jak i przejście do ery dźwięku, przyniosła jej nie tylko ogromną sławę i bogactwo, ale także ugruntowała pozycję jako pionierki i wizjonerki przemysłu filmowego. Zmarła 29 maja 1979 roku w Santa Monica w Kalifornii, pozostawiając po sobie dziedzictwo, które do dziś inspiruje i fascynuje.

Najważniejsze fakty:

• Wiek: Na maj 1979 roku miała 87 lat.
• Żona/Mąż: Douglas Fairbanks (drugi mąż).
• Dzieci: Brak informacji o bezpośrednich dzieciach.
• Zawód: Aktorka, producentka filmowa, współzałożycielka United Artists.
• Główne osiągnięcie: Jedna z największych gwiazd kina niemego, pionierka Hollywood, współzałożycielka United Artists, pierwsza milionerka Hollywood.

Podstawowe informacje o Mary Pickford

Mary Pickford, której prawdziwe nazwisko brzmiało Gladys Louise Smith, przyszła na świat 8 kwietnia 1892 roku w Toronto w Kanadzie. Swoją niezwykłą karierę, która przyniosła jej przydomki „Królowa Kinematografii” i „Ulubienica Ameryki”, rozpoczęła jako dziecko w teatrze objazdowym. Jej życie i kariera były silnie związane z dwoma krajami – przez długi czas posiadała status poddanej brytyjskiej, a w 1920 roku przyjęła obywatelstwo Stanów Zjednoczonych, by sześć lat później uzyskać także obywatelstwo kanadyjskie. Zmarła 29 maja 1979 roku w Santa Monica w Kalifornii, w wieku 87 lat. Została pochowana na cmentarzu Forest Lawn Memorial Park w Glendale.

Życie prywatne i rodzinne

Rodzice i rodzeństwo

Początki życia Mary Pickford naznaczone były trudnościami finansowymi i rodzinnymi. Po śmierci ojca, Johna Charlesa Smitha, który zmarł tragicznie w 1898 roku w wyniku wypadku, jej matka, Charlotte Hennessey, postanowiła skierować całą rodzinę na drogę kariery w teatrze. Mary miała dwoje młodszego rodzeństwa – Lottie i Jacka, którzy również podążyli śladami siostry i zostali aktorami. Ta wspólna determinacja i dążenie do sukcesu w branży rozrywkowej stanowiły fundament ich wczesnych lat.

Podwójny chrzest

W kontekście życia rodzinnego Mary Pickford warto wspomnieć o jej podwójnym chrzcie. Choć matka ochrzciła ją w wierze metodystycznej, aby zadowolić rodzinę męża, to w wieku czterech lat, podczas kwarantanny, Mary została potajemnie ochrzczona przez katolickiego księdza, otrzymując imię Gladys Marie Smith. Ten fakt świadczy o złożonych relacjach kulturowych i rodzinnych, które kształtowały jej wczesne życie.

Związek z Douglasem Fairbanksem

Jednym z najbardziej medialnych i wpływowych związków w życiu Mary Pickford był jej drugi mąż, legendarny aktor kina niemego Douglas Fairbanks. Para pobrała się w 1920 roku, tworząc jeden z najpotężniejszych duetów Hollywood, znany jako „Złota Para”. Ich związek, choć zakończony rozwodem w 1936 roku, przyniósł obojgu ogromną popularność i stał się ważnym rozdziałem w historii Fabryki Snów.

Kariera filmowa i teatralna

Początki w teatrze objazdowym

Droga Mary Pickford do sławy rozpoczęła się od trudnych doświadczeń w teatrze objazdowym. Po śmierci ojca, gdy miała zaledwie kilka lat, cała rodzina przez sześć lat podróżowała po Stanach Zjednoczonych, występując w niskobudżetowych spektaklach. W wieku 7 lat zadebiutowała na scenie w sztuce „The Silver King”, rozpoczynając tym samym swoją wieloletnią przygodę z aktorstwem.

Przełom na Broadwayu i zmiana nazwiska

Kluczowym momentem w karierze młodej aktorki był rok 1907, kiedy zdobyła rolę w sztuce „The Warrens of Virginia” na Broadwayu. To właśnie wtedy producent David Belasco, dostrzegając jej talent, zasugerował zmianę nazwiska z Gladys Smith na Mary Pickford. Ta zmiana okazała się niezwykle ważna dla budowania jej przyszłej marki osobistej w świecie show biznesu.

Początki w filmie u D.W. Griffitha

Wiosną 1909 roku Mary Pickford wkroczyła do świata kina, przechodząc test ekranowy w Biograph Company. Choć początkowo nie otrzymała roli w filmie „Pippa Passes”, reżyser D.W. Griffith był pod tak ogromnym wrażeniem jej talentu, że zaoferował jej stałą pracę. Proponowana stawka 10 dolarów dziennie była znacznie wyższa niż zarobki innych aktorów w studiu.

Niesamowita wydajność w 1909 roku

Pierwszy rok pracy Mary Pickford w przemyśle filmowym był niezwykle intensywny. W 1909 roku wystąpiła w aż 51 produkcjach, co oznaczało średnio jedną premierę tygodniowo. Jej wszechstronność pozwoliła jej na wcielenie się w szeroką gamę postaci, od zwyczajnych kobiet po bardziej egzotyczne role, co ugruntowało jej pozycję jako jednej z najczęściej pojawiających się aktorek na ekranie.

Status pierwszej milionerki Hollywood

Do 1916 roku Mary Pickford osiągnęła kamień milowy, stając się pierwszą aktorką w historii Hollywood, która podpisała kontrakt opiewający na milion dolarów. Umowa gwarantowała jej 1.04 miliona USD (co w 2024 roku odpowiadałoby około 22.75 milionom USD) oraz połowę zysków z filmów, w których występowała. Ten kontrakt nie tylko uczynił ją najbogatszą aktorką swoich czasów, ale także zapewnił jej bezprecedensową kontrolę nad swoją pracą. Warto wiedzieć, że w tym samym roku, podpisując nowy kontrakt z Adolph Zukorem, otrzymywała rekordową pensję 10 000 dolarów tygodniowo, co podkreślało jej dominującą pozycję w branży.

Współzałożycielka United Artists

Dążąc do pełnej kontroli nad dystrybucją i produkcją swoich dzieł, w 1919 roku Mary Pickford stała się jedną z założycielek potężnej wytwórni filmowej United Artists. Dołączyła do niej w towarzystwie legend takich jak Charlie Chaplin, Douglas Fairbanks i D.W. Griffith. To partnerstwo umożliwiło im niezależność artystyczną i finansową, co było rewolucyjnym krokiem w historii amerykańskiego kina. Ona współzałożyła United Artists, co było przełomem w jej karierze.

Problemy z kinem dźwiękowym

Wraz z nadejściem ery kina dźwiękowego, Mary Pickford napotkała na nowe wyzwania. Początkowo lekceważyła znaczenie dźwięku w filmach, porównując jego dodawanie do „nakładania szminki na Wenus z Milo”. To podejście, choć wynikało z jej przywiązania do estetyki kina niemego, przyczyniło się do stopniowego spadku jej popularności w latach 30. XX wieku, gdy widzowie zaczęli preferować nowe formaty.

Osiągnięcia i nagrody

Mary Pickford zgromadziła imponującą listę nagród i wyróżnień, które świadczą o jej znaczącym wkładzie w rozwój kina. Jej kariera była naznaczona zarówno sukcesami artystycznymi, jak i uznaniem za całokształt twórczości.

Oscar za rolę w „Coquette”

W 1929 roku zdobyła drugą w historii Nagrodę Akademii dla najlepszej aktorki. Wyróżnienie to przyznano jej za rolę w filmie „Coquette”, który był jednocześnie jej pierwszym filmem dźwiękowym. Choć nagroda była znaczącym osiągnięciem, jej przyznanie wywołało wówczas spore kontrowersje, co podkreśla złożoność jej przejścia do nowej ery kinematografii.

Honorowy Oscar za całokształt

Doceniając ogromny wkład w rozwój amerykańskiego kina i przemysłu filmowego, Akademia przyznała jej prestiżową nagrodę honorową w 1976 roku. To wyróżnienie stanowiło symboliczne uznanie jej pionierskiej roli w kształtowaniu Hollywood i jego dziedzictwa.

Miejsce w historii kina

W 1999 roku Amerykański Instytut Filmowy umieścił ją na 24. miejscu prestiżowej listy największych żeńskich gwiazd klasycznego kina Hollywood. To wyróżnienie potwierdza jej nieprzemijające znaczenie i wpływ na historię kinematografii, plasując ją wśród najważniejszych postaci kobiecych w tej dziedzinie.

Współzałożycielka Akademii (AMPAS)

Była aktywną uczestniczką kształtowania przyszłości przemysłu filmowego. W 1927 roku należała do grona 36 osób, które założyły Akademię Wiedzy i Sztuki Filmowej (AMPAS), organizację odpowiedzialną za przyznawanie Nagród Akademii, czyli Oscarów. Jej zaangażowanie w tworzenie tej instytucji podkreśla jej wizjonerstwo i troskę o rozwój sztuki filmowej.

Majątek i działalność filantropijna

Była nie tylko artystką, ale także niezwykle skuteczną bizneswoman. Jej zdolności finansowe pozwoliły jej osiągnąć status jednej z najbogatszych kobiet swoich czasów i założyć fundację, która działa do dziś.

Potęga finansowa w 1916 roku

Przełomowy kontrakt z Adolph Zukorem w 1916 roku ugruntował pozycję jako finansowej potęgi w Hollywood. Otrzymywała wówczas rekordową pensję 10 000 dolarów tygodniowo, co podkreślało jej dominującą pozycję w branży. Co równie ważne, zapewniono jej pełną kontrolę kreatywną nad swoimi produkcjami. To połączenie wysokiego wynagrodzenia z niezależnością artystyczną było wówczas bezprecedensowe i pozwoliło jej na dalszy rozwój kariery na własnych zasadach.

Sukcesy kasowe lat 20.

Lata 20. XX wieku były złotym okresem pod względem komercyjnym dla Mary Pickford. Jej filmy generowały ogromne zyski, potwierdzając jej status jako jednej z najbardziej dochodowych gwiazd. Przykładem są filmy takie jak „Pollyanna” z 1920 roku, który zarobił 1.1 miliona USD, czy „Rosita” z 1923 roku, który przekroczył barierę miliona dolarów przychodu. Te sukcesy kasowe świadczyły o ogromnej popularności i przywiązaniu widzów do jej postaci.

Mary Pickford Foundation

Po zakończeniu aktywnej kariery, Mary Pickford zaangażowała się w działania filantropijne. Założyła fundację swojego imienia, Mary Pickford Foundation, która do dziś działa na rzecz ochrony jej dziedzictwa oraz wspierania edukacji filmowej. Fundacja jest świadectwem jej trwałego zaangażowania w rozwój i promowanie sztuki filmowej, a także dbałości o zachowanie jej spuścizny dla przyszłych pokoleń.

Ciekawostki i mniej znane fakty

Życie i kariera Mary Pickford obfitują w fascynujące szczegóły, które rzucają światło na jej unikalną osobowość i wpływ na kulturę.

Niski wzrost

Mierzyła poniżej 150 centymetrów wzrostu, co w połączeniu z jej naturalną grą aktorską pozwalało jej na wiarygodne wcielanie się w role dziecięce, nawet w dorosłym wieku. Ta cecha fizyczna, zamiast stanowić ograniczenie, stała się atutem, który pozwolił jej na wykreowanie unikalnego wizerunku na ekranie i zdobycie serc widzów.

Promocja innych gwiazd

Odegrała znaczącą rolę w karierach innych młodych talentów. To ona wprowadziła do studia Biograph siostry Lillian i Dorothy Gish, pomagając im rozpocząć wielkie kariery w erze kina niemego. Jej wsparcie i wstawiennictwo okazały się kluczowe dla rozwoju ich talentów i ugruntowania ich pozycji w Hollywood.

Radio jako dowód talentu

W obliczu nadchodzącej rewolucji dźwiękowej, Mary Pickford aktywnie działała na rzecz pokazania, że gwiazdy kina niemego posiadają potencjał do odnalezienia się w nowym medium. 29 marca 1928 roku wzięła udział w audycji radiowej „The Dodge Brothers Hour”, gdzie wraz z innymi gwiazdami udowodniła słuchaczom, że ich głosy nadają się do filmów dźwiękowych. Był to ważny krok w kierunku akceptacji kina dźwiękowego przez publiczność.

Skandal z obcięciem włosów

W 1928 roku, po śmierci matki, Mary Pickford podjęła decyzję o drastycznej zmianie fryzury, obcinając swoje słynne loki na rzecz modnego boba. Ta decyzja wywołała falę doniesień medialnych, trafiając na pierwsze strony gazet, w tym „The New York Times”. W tamtych czasach jej długie włosy były uznawane za symbol kobiecej cnoty, a ich obcięcie było postrzegane jako gest buntu i symboliczny koniec pewnej epoki.

Nieudany test w kolorze

W 1933 roku Mary Pickford przeszła testy w technologii Technicolor do planowanej wersji „Alicji w Krainie Czarów” Walta Disneya. Niestety, projekt ten nigdy nie został zrealizowany, ponieważ wytwórnia Paramount Pictures wypuściła własną wersję tej historii, która zdominowała rynek. Choć nie doszło do pełnoprawnego filmu, zainteresowanie tym projektem świadczy o jej ciągłej chęci eksperymentowania z nowymi technologiami.

Kluczowe daty z życia

• 8 kwietnia 1892 – narodziny Gladys Louise Smith w Toronto, Kanada.
• 11 lutego 1898 – śmierć ojca, Johna Charlesa Smitha.
• 1907 – debiut na Broadwayu i zmiana nazwiska na Mary Pickford.
• 19 kwietnia 1909 – pierwszy test ekranowy w Biograph Company.
• 1916 – podpisanie kontraktu na milion dolarów, czyniący ją pierwszą milionerką Hollywood.
• 1919 – współzałożycielka wytwórni United Artists.
• 1920 – ślub z Douglasem Fairbanksem i przyjęcie obywatelstwa Stanów Zjednoczonych.
• 1929 – otrzymanie Oscara za rolę w filmie „Coquette”.
• 1936 – rozwód z Douglasem Fairbanksem.
• 1947 – uzyskanie obywatelstwa kanadyjskiego.
• 1976 – przyznanie Honorowego Oscara za całokształt twórczości.
• 29 maja 1979 – śmierć w Santa Monica w Kalifornii w wieku 87 lat.

Mary Pickford pozostaje ikoną amerykańskiego kina, symbolem determinacji, talentu i przedsiębiorczości. Jej życie i kariera stanowią fascynujący przykład tego, jak jedna osoba mogła zrewolucjonizować całą branżę, kształtując jej przyszłość i pozostawiając niezatarty ślad w historii kultury masowej.

Często Zadawane Pytania (FAQ)

Źródła:
https://en.wikipedia.org/wiki/Mary_Pickford