Leonard Norman Cohen, urodzony 21 września 1934 roku w Westmount w Kanadzie, był wszechstronnym artystą, którego twórczość obejmowała poezję, powieściopisarstwo i muzykę. Zmarły 7 listopada 2016 roku w Los Angeles, w wieku 82 lat, Cohen pozostawił po sobie trwały ślad w kulturze. Jego syn, Adam Cohen, kontynuuje rodzinne dziedzictwo muzyczne. Twórczość Leonarda Cohena, charakteryzująca się głębokimi motywami egzystencjalnymi, zdobyła międzynarodowe uznanie, czego dowodem są liczne prestiżowe nagrody i wyróżnienia, w tym tytuł Companion of the Order of Canada.
Najważniejsze fakty:
- Wiek: Na listopad 2016 roku miał 82 lata.
- Żona/Mąż: Brak informacji o stałym związku małżeńskim.
- Dzieci: Dwoje dzieci, w tym syn Adam Cohen.
- Zawód: Piosenkarz, autor tekstów, muzyk, poeta, powieściopisarz.
- Główne osiągnięcie: Stworzenie ponadczasowego utworu „Hallelujah” oraz wszechstronny wkład w literaturę i muzykę.
Podstawowe informacje o Leonardzie Cohenie
Leonard Norman Cohen urodził się 21 września 1934 roku w Westmount, anglojęzycznej enklawie Montrealu w prowincji Quebec w Kanadzie. Pochodził z rodziny żydowskiej o tradycjach ortodoksyjnych. Artysta zmarł 7 listopada 2016 roku w Los Angeles w wieku 82 lat. Jego prochy spoczęły na cmentarzu Shaar Hashomayim w Montrealu. Przez całą swoją rozległą karierę, trwającą od 1954 do 2016 roku, Cohen realizował się jako piosenkarz, autor tekstów, muzyk, poeta oraz powieściopisarz. Jego twórczość koncentrowała się wokół głębokich motywów egzystencjalnych, takich jak wiara i śmiertelność, izolacja i depresja, zdrada i odkupienie, a także miłość romantyczna, pożądanie i strata. Cohen posiadał prestiżowe odznaczenia państwowe, w tym tytuł Companion of the Order of Canada, będący najwyższym cywilnym odznaczeniem Kanady.
Życie prywatne i rodzinne Leonarda Cohena
Rodzina pochodzenia
Ojciec Leonarda, Nathan Bernard Cohen, zmarł, gdy Leonard miał zaledwie dziewięć lat. Pozostawił mu jednak fundusz powierniczy, który umożliwił mu w przyszłości skupienie się na literaturze. Dziadek ze strony ojca, Lyon Cohen, pochodził z Suwałk w Królestwie Kongresowym i odegrał znaczącą rolę jako pierwszy prezes Kanadyjskiego Kongresu Żydowskiego. Leonard otrzymał hebrajskie imię Eliezer, oznaczające „Bóg pomaga”, a w dzieciństwie wpajano mu, że jest potomkiem Aarona, arcykapłana.
Dzieci
Leonard Cohen miał dwoje dzieci. Wśród nich był syn Adam Cohen, który również podążył ścieżką muzyczną, kontynuując dziedzictwo ojca.
Edukacja i wczesne lata
Nauka gry na gitarze
Jako nastolatek, Leonard Cohen samodzielnie nauczył się grać na gitarze akustycznej. Założył wówczas grupę country-folkową o nazwie Buckskin Boys. Pod wpływem młodego hiszpańskiego gitarzysty, przeszedł na gitarę klasyczną i flamenco, co wpłynęło na jego późniejszą wrażliwość muzyczną.
Studia
W 1951 roku Leonard Cohen zapisał się na Uniwersytet McGill. Tam aktywnie działał, przewodnicząc unii debat. Jego talent literacki został zauważony, gdy wygrał konkurs literacki Chester MacNaghten.
Kariera literacka Leonarda Cohena
Debiut poetycki
Leonard Cohen zadebiutował jako poeta w marcu 1954 roku. Jego wczesne prace ukazały się na łamach magazynu „CIV/n”. Ten debiut stanowił początek jego długiej i owocnej kariery literackiej.
Pierwsze publikacje
Jego pierwsza książka poetycka, „Let Us Compare Mythologies”, została wydana w 1956 roku. Zawierała ona utwory napisane przez Cohena w wieku od 15 do 20 lat, prezentując jego wczesne zainteresowania i styl. W 1961 roku wydał zbiór „The Spice-Box of Earth”, który przyniósł mu miano „najlepszego młodego poety w anglojęzycznej Kanadzie”. Był to kamień milowy w jego karierze literackiej.
Pobyt na wyspie Hydra
W latach 60. XX wieku Leonard Cohen mieszkał jako pół-pustelnik na greckiej wyspie Hydra. Ten okres znacząco wpłynął na jego twórczość. Tam napisał swoją pierwszą powieść, „The Favourite Game” (1963), a także kontrowersyjną książkę „Beautiful Losers” (1966), która wywołała szerokie dyskusje.
Późniejsze zbiory poezji
Jego zbiór poezji „Book of Mercy” z 1984 roku zawierał 50 prozo-wierszy. Były one inspirowane zarówno Biblią Hebrajską, jak i pismami Zen, co świadczy o jego duchowych poszukiwaniach.
Pośmiertne publikacje
Pośmiertnie, w 2018 roku, ukazał się zbiór „The Flame”. Cohen pracował nad nim aż do śmierci, co czyni go ostatnim znaczącym dziełem literackim artysty.
Kariera muzyczna Leonarda Cohena
Początki kariery muzycznej
Karierę muzyczną Leonard Cohen rozpoczął stosunkowo późno, bo dopiero w 1966 roku. Było to spowodowane rozczarowaniem brakiem sukcesu komercyjnego jako pisarz. Zdecydował się wówczas na przekierowanie swojej energii twórczej w stronę muzyki.
Debiutancki album
Jego debiutancki album, „Songs of Leonard Cohen”, wydany w 1967 roku, okazał się wielkim hitem w Wielkiej Brytanii. Utrzymywał się na listach przebojów przez ponad rok, co stanowiło znaczący sukces i zapowiedź jego przyszłej kariery muzycznej.
Najsłynniejszy utwór „Hallelujah”
Najsłynniejszy utwór Leonarda Cohena, „Hallelujah”, ukazał się po raz pierwszy w 1984 roku na albumie „Various Positions”. Jednak dopiero dzięki coverom Johna Cale’a i Jeffa Buckleya, piosenka zyskała światową sławę. „Hallelujah” doczekało się ponad 200 wersji w różnych językach, stając się jednym z najbardziej rozpoznawalnych utworów wszech czasów.
Zmiany stylistyczne w muzyce
W 1977 roku Cohen wydał album „Death of a Ladies’ Man”, wyprodukowany przez słynnego Phila Spectora. Album ten drastycznie odbiegał od jego wcześniejszego, minimalistycznego stylu, wprowadzając bardziej rozbudowane aranżacje. W 1988 roku, albumem „I’m Your Man”, Cohen przeszedł w stronę nowoczesnych, syntetycznych brzmień, eksperymentując z nowymi technologiami w produkcji muzycznej.
Ostatni album za życia
Jego ostatni album wydany za życia, „You Want It Darker”, ukazał się w 2016 roku, zaledwie trzy tygodnie przed jego śmiercią.
Pośmiertne albumy
Pośmiertnie ukazała się również płyta „Thanks for the Dance” (2019), która została entuzjastycznie przyjęta przez krytyków, stanowiąc wzruszające pożegnanie z artystą.
Nagrody i osiągnięcia Leonarda Cohena
Wprowadzenie do sal sław
Leonard Cohen został wprowadzony do Canadian Music Hall of Fame oraz do prestiżowego Rock and Roll Hall of Fame w 2008 roku.
Prestiżowe odznaczenia
W 2011 roku artysta otrzymał Nagrodę Księcia Asturii w dziedzinie literatury, co podkreśliło jego znaczenie jako pisarza. W 2023 roku magazyn „Rolling Stone” sklasyfikował go na 103. miejscu listy największych piosenkarzy wszech czasów, co świadczy o jego trwałej pozycji w historii muzyki.
Finanse i powrót do kariery
Kradzież oszczędności
W 2005 roku Leonard Cohen odkrył, że jego wieloletnia menedżerka ukradła większość jego oszczędności, szacowaną na ponad 5 milionów dolarów, i sprzedała prawa do jego utworów. Ta dramatyczna sytuacja zmusiła go do podjęcia działań prawnych.
Intensywne koncerty
Zmuszony sytuacją finansową, artysta powrócił do intensywnego koncertowania w latach 2008–2013. Trasa ta okazała się ogromnym sukcesem komercyjnym, pozwalając Cohenowi odzyskać stabilność finansową i ponownie zaistnieć na scenie.
Duchowość i odosobnienie
Odosobnienie w centrum Zen
W 1994 roku Leonard Cohen wycofał się z życia publicznego. Spędził pięć lat w odosobnieniu w Mt. Baldy Zen Center niedaleko Los Angeles. Ten okres głębokiej refleksji i duchowych poszukiwań miał znaczący wpływ na jego późniejszą twórczość.
Święcenia na mnicha buddyjskiego
W 1996 roku Cohen został wyświęcony na mnicha buddyjskiego szkoły Rinzai Zen. Przyjął wówczas imię Jikan, co oznacza „Cisza”. Służył jako osobisty asystent mistrza Kyozan Joshu Sasaki Roshi, pogłębiając swoje zrozumienie praktyk medytacyjnych.
Kontrowersje i wydarzenia historyczne
Występy podczas wojny Jom Kippur
W 1973 roku, podczas wojny Jom Kippur, Leonard Cohen udał się do Izraela. Występował tam dla żołnierzy na froncie w Synaju, okazując swoje wsparcie w trudnym czasie.
Incydent z LSD podczas koncertu
Podczas koncertu w Izraelu w 1972 roku, gdy Cohen poczuł, że występ nie idzie zgodnie z oczekiwaniami, zszedł ze sceny i zażył LSD. Po powrocie dokończył show pod wpływem substancji. Ten incydent jest jednym z bardziej barwnych epizodów z jego kariery.
Koncerty w Polsce
W 1985 roku Leonard Cohen dał serię emocjonalnych koncertów w Polsce, która znajdowała się wówczas pod rygorem stanu wojennego. Jego utwór „The Partisan” stał się nieoficjalnym hymnem Solidarności, symbolizując walkę o wolność i nadzieję.
Ciekawostki z życia Leonarda Cohena
Leonard Cohen przyznał, że został oszukany i zrzekł się praw do swojej słynnej piosenki „Suzanne”. Mimo to, czuł z tego powodu ulgę, uważając za niewłaściwe bogacenie się na tak powszechnie kochanej pieśni. W młodości Cohen bywał w Main Deli Steak House w Montrealu, aby obserwować „gangsterów, alfonsów i zapaśników tańczących w nocy”, co stanowiło fascynujące tło dla jego artystycznych obserwacji. Jego piosenki, w tym utwory takie jak „Suzanne”, stały się integralną częścią ścieżki dźwiękowej filmu „McCabe & Mrs. Miller” (1971) Roberta Altmana. Proces pisania porównywał do „niedźwiedzia wpadającego w ul”, opisując go jako bolesny i niezgrabny, jednocześnie twierdząc, że pisanie jest nieuniknione i „pyszne”.
Przez całe życie zmagał się z okresami głębokiej depresji, co silnie wpływało na jego twórczość. Był znany z niezwykle niskiego, barytonowego głosu, który z wiekiem stawał się coraz głębszy. Jego teksty są przedmiotem licznych analiz akademickich na całym świecie, dowodząc ich głębi i uniwersalności. Pozostaje jednym z nielicznych artystów, którzy odnieśli sukces na najwyższym poziomie zarówno w literaturze, jak i muzyce popularnej.
Najważniejsze dzieła literackie
- „Let Us Compare Mythologies” (1956)
- „The Spice-Box of Earth” (1961)
- „The Favourite Game” (1963)
- „Beautiful Losers” (1966)
- „Book of Mercy” (1984)
- „The Flame” (pośmiertnie, 2018)
Dyskografia – wybrane albumy
- „Songs of Leonard Cohen” (1967)
- „Death of a Ladies’ Man” (1977)
- „Various Positions” (1984)
- „I’m Your Man” (1988)
- „You Want It Darker” (2016)
- „Thanks for the Dance” (pośmiertnie, 2019)
Nagrody i wyróżnienia
| Nagroda | Rok | Kategoria |
| Companion of the Order of Canada | – | Najwyższe cywilne odznaczenie Kanady |
| Canadian Music Hall of Fame | – | Wprowadzenie |
| Rock and Roll Hall of Fame | 2008 | Wprowadzenie |
| Nagroda Księcia Asturii | 2011 | Literatura |
| Rolling Stone – Najwięksi piosenkarze wszech czasów | 2023 | 103. miejsce |
Warto wiedzieć: Leonard Cohen z powodzeniem realizował się zarówno jako ceniony poeta, jak i uznany muzyk, co jest rzadkim osiągnięciem w świecie sztuki.
Leonard Cohen, poprzez swoją wszechstronną twórczość, pokazał siłę ludzkiego ducha w obliczu życiowych wyzwań. Jego dzieła, przesiąknięte mądrością i wrażliwością, pozostają inspiracją do poszukiwania prawdy i piękna w każdym aspekcie istnienia, a jego dziedzictwo artystyczne jest niepodważalne.
Często Zadawane Pytania (FAQ)
Co było przyczyną śmierci Leonarda Cohena?
Przyczyną śmierci Leonarda Cohena było upadnięcie i złamanie nogi, co doprowadziło do komplikacji. Zmarł w wieku 82 lat.
Jaki jest największy przebój Leonarda Cohena?
Największym i najbardziej rozpoznawalnym przebojem Leonarda Cohena jest niewątpliwie utwór „Hallelujah”. Piosenka ta została nagrana przez wielu artystów i zdobyła ogromną popularność na całym świecie.
Czy Leonard Cohen miał żonę?
Leonard Cohen nigdy nie był formalnie żonaty. Miał jednak długoletnie i znaczące relacje, w tym z Marianne Ihlen, która była jego muzą i inspiracją.
Czy Cohen jest Żydem?
Tak, Leonard Cohen był Żydem. Urodził się w rodzinie żydowskiej i przez całe życie pielęgnował swoje dziedzictwo kulturowe i duchowe.
Źródła:
https://en.wikipedia.org/wiki/Leonard_Cohen
