Ingvar Kamprad: założyciel IKEA, miliarder i wizjoner.

2

Ingvar Kamprad, urodzony 30 marca 1926 roku, był szwedzkim przedsiębiorcą i założycielem światowej potęgi meblarskiej IKEA. Na dzień dzisiejszy, z uwagi na jego śmierć w 2018 roku, miałby 98 lat. Jego życie prywatne było naznaczone dwoma małżeństwami: z pierwszą żoną, Kerstin Wadling, adoptował córkę Annikę, a z drugą, Margarethą Stennert, doczekał się trzech synów – Petera, Jonasa i Mathiasa. Kamprad rozpoczął swoją karierę od drobnego handlu, by ostatecznie stworzyć jedno z największych na świecie imperiów meblarskich, które zrewolucjonizowało sposób, w jaki ludzie urządzają swoje domy.

Najważniejsze fakty:

• Wiek: 98 lat (stan na styczeń 2024)
• Żona/Mąż: Margaretha Stennert (druga żona), Kerstin Wadling (pierwsza żona)
• Dzieci: Annika (adoptowana), Peter, Jonas, Mathias
• Zawód: Przedsiębiorca, założyciel IKEA
• Główne osiągnięcie: Stworzenie i rozwinięcie globalnej sieci sklepów IKEA

Kim był Ingvar Kamprad?

Feodor Ingvar Kamprad, urodzony 30 marca 1926 roku w Pjätteryd, w regionie Smalandia w Szwecji, zmarł 27 stycznia 2018 roku, pozostawiając po sobie trwały ślad w świecie biznesu. Jako szwedzki przedsiębiorca, jest powszechnie znany jako wizjoner i założyciel IKEA – globalnej sieci sklepów meblowych, która odmieniła oblicze branży meblarskiej na całym świecie. Jego pochodzenie było zróżnicowane: matka, Berta Linnea Matilda Nilsson, była Szwedką, natomiast ojciec, Feodor Kamprad, urodził się w Cesarstwie Niemieckim. Kamprad spędził znaczną część swojego życia, budując swoje imperium, a jego wizja i etyka pracy stały się inspiracją dla milionów.

Życie prywatne i rodzinne

Historia rodziny Kamprada ma swoje korzenie w niemieckiej Turyngii. Dziadek Ingvara ze strony ojca, Achim Erdmann Kamprad, pochodził z rodziny o arystokratycznych tradycjach. Jednakże, jego małżeństwo z Franziscą Glatz, pochodzącą z niższej klasy społecznej, skłoniło parę do emigracji do Szwecji w 1896 roku. Los okazał się okrutny dla rodziny, gdy dziadek Ingvara popełnił samobójstwo kilka lat po narodzinach jego ojca, pozostawiając farmę Elmtaryd swojej żonie Franzisce. To właśnie na tej farmie Ingvar Kamprad spędził swoje dzieciństwo, wychowując się od 6. roku życia. Jego życie osobiste było bogate w ważne wydarzenia. W 1950 roku poślubił Kerstin Wadling, z którą w 1958 roku adoptował córkę Annikę. Niestety, ten związek zakończył się rozwodem. Drugi etap jego życia małżeńskiego rozpoczął się w 1963 roku, gdy poślubił Margarethę Stennert. Owocem tego związku było trzech synów: Peter, Jonas i Mathias. W 1976 roku Ingvar Kamprad wraz z żoną podjął decyzję o przeprowadzce do Épalinges w Szwajcarii, gdzie spędzili blisko 40 lat swojego życia, z dala od szwedzkiej codzienności, ale nadal aktywnie zaangażowani w rozwój swojego biznesu.

Dzieci Ingvara Kamprada

• Annikę (adoptowana)
• Peter
• Jonas
• Mathias

Kariera zawodowa i narodziny IKEA

Talent do prowadzenia biznesu był u Ingvara Kamprada widoczny od najmłodszych lat. Już jako 5-latek zaczął sprzedawać zapałki, a jego model biznesowy w wieku 7 lat polegał na kupowaniu zapałek hurtowo w Sztokholmie i sprzedawaniu ich tanio na sztuki, co nadal przynosiło mu zysk. W miarę dorastania poszerzał swój asortyment, handlując rybami, ozdobami choinkowymi, nasionami, a później także długopisami i ołówkami. Przełomowym momentem w jego życiu było założenie firmy IKEA w 1943 roku, gdy miał zaledwie 17 lat. Finansowe wsparcie na ten cel pochodziło z nagrody pieniężnej od ojca za sukcesy w nauce. Pierwsze biuro firmy mieściło się przy kuchennym stole jego wuja Ernsta. Nazwa IKEA jest akronimem utworzonym od inicjałów założyciela (Ingvar Kamprad), nazwy rodzinnej farmy (Elmtaryd) oraz nazwy pobliskiej wioski (Agunnaryd). Choć firma IKEA powstała w 1943 roku, Kamprad wprowadził meble do oferty dopiero w 1948 roku, początkowo opierając biznes głównie na sprzedaży wysyłkowej. Pod jego przywództwem IKEA stała się międzynarodowym gigantem handlowym, a w 2008 roku oficjalnie została największym sprzedawcą mebli na świecie. W czerwcu 2013 roku, w wieku 87 lat, Ingvar Kamprad zrezygnował z zasiadania w zarządzie Inter IKEA Holding SA, przekazując stery najmłodszemu synowi, Mathiasowi, co zapoczątkowało nowy rozdział w historii firmy.

Etapy rozwoju kariery Ingvara Kamprada

• 1943: Założenie firmy IKEA.
• 1948: Wprowadzenie mebli do oferty IKEA.
• Sprzedaż wysyłkowa jako początkowy model biznesowy.
• 2008: IKEA oficjalnie największym sprzedawcą mebli na świecie.
• 2013: Rezygnacja z zarządu Inter IKEA Holding SA.

Majątek i struktura finansowa

Struktura własnościowa Ingvara Kamprada była celowo skomplikowana, aby zapewnić długoterminową niezależność i stabilność IKEA. Większość udziałów w swoim imperium przeniósł na holenderską fundację Stichting INGKA, zachowując niewielką bezpośrednią własność. Ta fundacja jest właścicielem INGKA Holding, spółki matki wszystkich sklepów IKEA, co pozwala na reinwestowanie zysków w rozwój firmy i utrzymanie niskich cen. Wahania w rankingach najbogatszych ludzi świata odzwierciedlały tę złożoną strukturę. W 2010 roku Forbes szacował jego majątek na 23 miliardy dolarów, co dawało mu 11. miejsce na świecie. Szczytowa wycena majątku nastąpiła w czerwcu 2015 roku, kiedy to Bloomberg Billionaires Index sklasyfikował go jako 8. najbogatszą osobę na świecie z majątkiem szacowanym na 58,7 miliarda dolarów. W tym samym czasie Forbes wyceniał go na 3,5 miliarda dolarów, co podkreślało wpływ struktury fundacyjnej na oficjalne wyceny i fakt, że znaczna część jego majątku była „zamrożona” w fundacji.

Wycena majątku Ingvara Kamprada (szacunkowa)

Filozofia biznesowa i osobowość

Mimo zgromadzenia ogromnego majątku, Ingvar Kamprad był postacią legendarną ze względu na swoją niezwykłą skromność i przywiązanie do oszczędności. Jego codzienne nawyki były często opisywane jako ekscentryczne, ale stanowiły integralną część jego filozofii biznesowej. Latał klasą ekonomiczną, jeździł starym Volvo 240 z 1993 roku i zachęcał pracowników IKEA do pisania po obu stronach kartki papieru. Jego nietypowe maniery obejmowały wielokrotne używanie tych samych torebek herbaty i zabieranie saszetek z solą i pieprzem z restauracji. Prezenty i papier do pakowania kupował wyłącznie na poświątecznych wyprzedażach. Swoją filozofię biznesową zawarł w manifeście „Testament sprzedawcy mebli”, w którym podkreślał, że unikanie luksusu jest wyrazem siły firmy, która nie potrzebuje statusowych symboli, aby prosperować. Po śmierci połowa jego prywatnego majątku została przeznaczona na projekty w Norrland, północnej części Szwecji, mające na celu umożliwienie młodym ludziom życia tam. Druga połowa majątku została podzielona między czwórkę jego dzieci, zapewniając im bezpieczeństwo finansowe, ale jednocześnie promując jego wartości.

Warto wiedzieć: Ingvar Kamprad wierzył, że unikanie luksusu jest kluczowe dla siły i konkurencyjności firmy, co przekładało się na niskie ceny produktów IKEA.

Kontrowersje i przeszłość

Przeszłość Ingvara Kamprada nie była wolna od kontrowersji, które ujrzały światło dzienne po latach. W 1994 roku ujawniono, że w 1942 roku, jako młody człowiek, dołączył do pro-faszystowskiego Nowego Ruchu Szwedzkiego. W liście do pracowników IKEA w 1994 roku nazwał swoją przynależność do organizacji faszystowskich „największym błędem swojego życia”, wyrażając żal i dystansując się od tamtych poglądów. Jednakże, książka Elisabeth Åsbrink z 2011 roku, zatytułowana „A Swedish Tiger: The Story of Ingvar Kamprad and IKEA”, ujawniła głębsze powiązania z nazizmem, wskazując, że Kamprad aktywnie rekrutował członków do szwedzkiej grupy nazistowskiej Svensk Socialistisk Samling (SSS). W wywiadzie z 2010 roku Kamprad miał określić faszystowskiego lidera Per Engdahla mianem „wielkiego człowieka”, co dodatkowo podsyciło dyskusję na temat jego poglądów i wczesnych powiązań. Sam Kamprad tłumaczył swoje wczesne błędy polityczne wpływem babci pochodzącej z Kraju Sudeckiego, sugerując, że były one wynikiem młodzieńczego zagubienia i wpływu otoczenia, a nie głęboko zakorzenionych przekonań.

Kluczowe kontrowersje

• Przynależność do pro-faszystowskiego Nowego Ruchu Szwedzkiego w 1942 roku.
• Aktywne rekrutowanie członków do szwedzkiej grupy nazistowskiej Svensk Socialistisk Samling (SSS).
• Określenie lidera faszystowskiego Per Engdahla mianem „wielkiego człowieka” w wywiadzie z 2010 roku.

Zdrowie i walka z nałogami

Na wcześniejszym etapie swojej kariery, podczas intensywnej współpracy z producentami mebli w Polsce, Ingvar Kamprad zmagał się z problemami związanymi z chorobą alkoholową. Według doniesień New York Timesa, radził sobie z nałogiem, stosując „odwyk” trzy razy w roku, co sugeruje okresowe, świadome próby zerwania z nałogiem. Mimo tych trudności, udało mu się przezwyciężyć problemy zdrowotne i powrócić do pełnej sprawności, co pozwoliło mu kontynuować budowanie swojego biznesowego imperium i cieszyć się długim życiem.

Ciekawostki z życia

Ingvar Kamprad posiadał wszechstronne wykształcenie i szerokie zainteresowania, które wykraczały poza świat biznesu. W latach 1943–1945 uczęszczał do Instytutu Handlowego w Göteborgu, zdobywając podstawy wiedzy ekonomicznej. Był również aktywny na polu pisarskim, czego dowodem jest manifest „A Testament of a Furniture Dealer” z 1976 roku, w którym przedstawił swoje kluczowe zasady biznesowe, oraz współautorstwo książki „Leading by Design: The IKEA Story”, która przybliża historię i filozofię firmy. Mimo promowania skromności, posiadał znaczące nieruchomości: willę w Szwajcarii, posiadłość w Szwecji oraz winnicę w Prowansji, co stanowiło pewien kontrast z jego publicznym wizerunkiem oszczędnego przedsiębiorcy. Choć znany był z jazdy starym Volvo 240, przez kilka lat jeździł również samochodem marki Porsche, co stanowiło pewien element zaskoczenia dla obserwatorów jego życia. Jego zamiłowanie do tanich posiłków sprawiało, że często odwiedzał sklepy IKEA specjalnie po to, by tam zjeść, co podkreślało jego głęboki związek z marką i jej ofertą. Po śmierci żony w 2011 roku zdecydował się na powrót do rodzinnej Smalandii, co symbolizowało jego tęsknotę za korzeniami. Jego testament wspiera rozwój północnej Szwecji, mając na celu umożliwienie młodym ludziom życia w tym regionie, co pokazuje jego troskę o przyszłość ojczyzny. Ingvar Kamprad zmarł w wieku 91 lat w swoim domu w Smalandii, oficjalnie ustępując z zarządu Inter IKEA Group w czerwcu 2013 roku.

Wybrane fakty z życia Ingvara Kamprada

• Edukacja: Instytut Handlowy w Göteborgu (1943–1945).
• Działalność pisarska: Autor manifestu „A Testament of a Furniture Dealer” (1976).
• Współautor książki: „Leading by Design: The IKEA Story”.
• Zamiłowanie do tanich posiłków w sklepach IKEA.
• Nieruchomości: Willa w Szwajcarii, posiadłość w Szwecji, winnica w Prowansji.
• Samochody: Jeździł Volvo 240 (1993) oraz przez kilka lat Porsche.
• Powrót do korzeni: Po śmierci żony w 2011 roku powrócił do Smalandii.
• Sukcesja: Przekazał stery najmłodszemu synowi, Mathiasowi.

Ingvar Kamprad, wizjoner i założyciel IKEA, na zawsze pozostanie symbolem tego, jak połączenie skromności, niezachwianej wizji i innowacyjnego podejścia do biznesu może doprowadzić do stworzenia globalnego imperium. Jego historia jest dowodem na to, że podstawowe wartości, takie jak oszczędność i ciężka praca, mogą stanowić fundament trwałego sukcesu i inspirować kolejne pokolenia przedsiębiorców.

Często Zadawane Pytania (FAQ)

Źródła:
https://en.wikipedia.org/wiki/Ingvar_Kamprad